Sinds de oorlog met Iran zijn de prijzen voor doorvaart door het Panamakanaal explosief gestegen. Aziatische landen hebben gas en olie nodig en moeten dat ergens uit de wereld vandaan halen, waardoor ze uitwijken naar alternatieve scheepsroutes zoals het Panamakanaal. Daar worden veilingen gehouden voor een doorvaart. Om een plek te bemachtigen, betaal je op dit moment vijf keer zoveel als voorheen, schrijft de Financial Times (FT). ‘En ik denk dat daar best nog wel wat rek in zit’, zegt Albert Veenstra, professor handel en logistiek aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam.

Het Panamakanaal heeft een vrij beperkte capaciteit, legt Veenstra uit. 'Er gaan maar zo'n 30 à 35 schepen per dag doorheen.' In het kanaal liggen een aantal containerrederijen die vaste plekken hebben. 'Maar als je dat niet hebt en je wilt wél per se doorvaren, hebben ze daarvoor een veiling georganiseerd. Zo kan er een “priority spot” worden gekocht.' De veiling bestaat al een tijdje, maar de vraag ernaar is enorm toegenomen. 'En dan schieten die prijzen heel hard omhoog.'

Doorvaart door het kanaal kan inmiddels tonnen tot miljoenen euro's kosten. 'Maar ter vergelijking: als je nu door de Straat van Hormuz wil, moet je ook 2 miljoen euro aftikken. Dat soort bedragen worden al vrij snel normaal te noemen.'

Maar de vraag is: weegt de tijdwinst op tegen zulke bedragen? 'Die tankers zijn niet groot. Ze hebben een vermogen van zo'n zestig-, zeventigduizend ton. Dat is de helft van wat er in de Perzische Golf aan normale tankers rondvaart. Dan is dit toch wel duur.' Veenstra denkt dan ook dat dit het eerste is waar bedrijven weer mee zullen ophouden als de stroom weer een beetje normaliseert. 'Maar hoe lang dat duurt, weet niemand.'

Naast de scheepvaart in de Straat van Hormuz zit nu ook de diplomatie muurvast
Een alternatief is de route via Kaap Hoorn, maar dat is een aanzienlijke omweg. 'Dan geldt toch wel het rekensommetje: je kan beter 1 miljoen betalen voor die veiling dan 14 dagen toevoegen.'

Het is de vraag of bedragen nóg verder kunnen stijgen. 'Dat is een moeilijke vraag. Ik denk dat er wel een soort maximum op zit. Dat een rederij denkt: het moet allemaal niet te gek worden.' Tegelijkertijd is er een enorm tekort aan brandstof, diesel en kerosine in Azië. 'Er wordt echt wel veel geld betaald. Ik denk dat daar best wel wat rek nog in zit, misschien.'