Afleiding speelt een rol bij één op de drie verkeersongevallen en niet alleen smartphones vormen een risico, ook de touchscreens in moderne auto’s leiden automobilisten af. In gesimuleerde verkeerssituaties presteerden afgeleide bestuurders zelfs slechter dan automobilisten bij wie een alcoholpromillage van 0,8 werd nagebootst. Dat blijkt uit grootschalig onderzoek van Allianz. De Duitse verzekeraar roept op om fysieke knoppen terug te brengen in auto’s.

Voor het onderzoek analyseerde de verzekeraar ruim 34.000 ongevallendossiers uit Duitsland. Daarnaast namen de onderzoekers meer dan tachtig wetenschappelijke studies door, voerden ze praktijktests met oogbewegingsregistratie uit en simuleerden ze vier kritieke verkeerssituaties. Ook werden automobilisten in negen landen ondervraagd.

Op basis van de onderzoeksresultaten concludeert Allianz dat afleiding bij ongeveer een derde van de ongevallen de directe oorzaak is of een belangrijke rol heeft gespeeld.

Touchscreens leiden automobilisten af
De opmars van touchscreens in auto's is een belangrijk onderdeel van het probleem geworden. 'Jarenlang hebben we tegen mensen gezegd: blijf nou van die telefoon af. En eigenlijk hebben we hem nu in die auto gebouwd', zegt Erik Boertjes, hoofd van de zakelijke autotak van Allianz, in De Nationale Autoshow.

Functies die vroeger met een fysieke knop of hendel te bedienen waren, zitten steeds vaker verstopt in digitale menu's. Daardoor moeten bestuurders hun blik van de weg halen om de juiste instelling te vinden. Uit praktijktests blijkt dat de tijd die bestuurders naar een scherm kijken bij dezelfde bedieningstaak tot ongeveer drie seconden kan verschillen. 'Als je drie seconden niet naar de weg kijkt, dan rij je dus eigenlijk 80 meter met je ogen dicht.'

De gevolgen van afleiding werden ook onderzocht met simulaties van verkeerssituaties. Wanneer het verkeer op de snelweg plotseling tot stilstand kwam, eindigde 18 procent van de simulaties met een alerte bestuurder in een botsing. Bij afgeleide bestuurders was dat 54 procent. Afgeleide bestuurders presteerden zelfs slechter dan automobilisten bij wie een alcoholpromillage van 0,8 werd nagebootst.

Allianz roept op om belangrijke functies in de auto weer eenvoudiger bedienbaar te maken. Denk aan de ruitenwissers, verlichting, richtingaanwijzers en de bediening van de ontwaseming.

'Een tik tegen een stengel die aan je stuur zit, is natuurlijk altijd makkelijker. Je hoeft je ogen niet van de weg te halen', zegt Boertjes. Zijn oproep is niet om alle digitale functies uit de auto te verbannen. Volgens hem moeten fabrikanten de cockpit van auto's vanuit functionaliteit ontwikkelen en pas daarna vanuit design.