De Bank of Maldives, de grootste bank van de eilandengroep, weigert sinds eind oktober betalingen voor accommodaties van Russische toeristen, meldt het onafhankelijke mediaplatform Meduza. Volgens het Russische zakenblad Kommersant heeft de Russische Unie voor de Toeristische Sector (RST) het Russische ministerie van Economische Ontwikkeling en de Russische ambassadeur in Sri Lanka en de Malediven gevraagd om in te grijpen.

Volgens de RST stort de Bank of Maldives zowel betalingen voor reizen van Russische toeristen als betalingen van buitenlandse rechtspersonen terug. Kommersant FM meldt dat het bedrag aan betalingen dat door de Bank of Maldives werd vastgehouden op 6 november was opgelopen tot twee miljoen dollar. Zonder deze gelden te ontvangen, vragen hotels hun gasten om hun verblijf opnieuw te betalen of weigeren ze hen onderdak te verlenen, aldus touroperators.

De betalingsproblemen treffen vooral bedrijven, aldus bronnen van Kommersant. Hotels gaven toeristen uiteindelijk toch een kamer nadat ze een tweede keer hadden betaald. De Bank of Maldives heeft tegenover het Russische zakennieuwsmedium RBC bevestigd dat zij geen geldovermakingen verwerkt die verband houden met of gerelateerd zijn aan Rusland.

'Volgens ons huidige beleid staat Rusland op de lijst van landen waarvoor beperkingen gelden voor het overmaken van geld. Dit betekent dat geldovermakingen (zowel inkomende als uitgaande) die verband houden met of betrekking hebben op Rusland niet worden verwerkt, zoals vereist door wet- en regelgeving', zo luidt de verklaring van de bank.

Het Russische ministerie van Economische Ontwikkeling zegt een verzoek voor te bereiden aan het ministerie van Toerisme van de Malediven en de ambassade van dat land in Rusland om de situatie op te lossen. Volgens het ministerie zullen de centrale banken van beide landen overleg voeren. Volgens het zakendagblad Kommersant is Rusland na China de op één na grootste bron van inkomend buitenlands toerisme naar de Malediven. Russische toeristen maakten 14,3 procent van alle aankomsten uit, met 258.100 bezoekers tussen januari en oktober van dit jaar.

De Malediven behoren tot de top 10 van bestemmingen in het aanbod van Russische reisorganisaties. Hoewel reizen naar de eilanden slechts een klein deel uitmaken van de boekingen, liggen de gemiddelde kosten van een vakantie op de Malediven veel hoger dan die van andere populaire bestemmingen.

De Malediven zijn echter niet alleen een populaire luxebestemming voor welgestelde Russen, op 1 september onthulde de Wall Street Journal (WSJ) dat de eilandengroep een hub is waarmee Rusland sancties omzeilt. Volgens de krant zijn er voor honderden miljoenen dollars aan goederen waarvoor beperkingen gelden – of goederen die bestemd zijn voor bedrijven waarop sancties rusten – via een van de luchthavens van het land vervoerd.

Sommige van deze goederen kunnen zowel voor civiele als militaire doeleinden worden gebruikt. Volgens de documenten en functionarissen die door de WSJ worden aangehaald, zitten de vrachtruimtes van de luchthaven vaak vol met vliegtuigonderdelen, elektronische componenten en andere goederen waarvoor beperkingen gelden.

Overigens is die stroom klein in vergelijking met het volume aan goederen dat via China, Turkije en de Verenigde Arabische Emiraten wordt vervoerd. Die zijn samen jaarlijks goed voor ongeveer 15 miljard dollar aan Russische import die aan beperkingen onderhevig is. De 'Malediven-stroom' illustreert volgens WSJ wél de omvang van de algehele inspanningen van het Kremlin om sancties te omzeilen.

De goederen die vanuit de Malediven Rusland binnenkomen, worden in sommige gevallen verdeeld over entiteiten waarop sancties van toepassing zijn, zoals S7 Airlines, de grootste binnenlandse luchtvaartmaatschappij van Rusland, en haar onderhoudsbedrijven, die grote moeite hebben om aan reserveonderdelen voor hun verouderde vloot te komen.

Onder de vracht die via de hoofdstad Malé vervoerd werd, bevonden zich onder meer microchips die zowel geschikt zijn voor civiele elektronica als voor geavanceerde raketgeleidingssystemen, optische apparatuur die nodig is voor satellieten die de bewegingen van vijandelijke troepen volgen, en klinknagels en bouten voor vliegtuigen die even goed geschikt zijn voor een passagiersvliegtuig, een gevechtsvliegtuig of een langeafstandsraket, aldus WSJ.

Saillant is dat de Russische invoer vanuit de Malediven in 2022 steeg tot meer dan 630 miljoen dollar tegenover minder dan 7 miljoen dollar in het jaar ervoor. Ook saillant: de Malediven hebben nagenoeg geen binnenlandse industrie. De export is dus vooral wederexport.

Een deel van het probleem is dat de Maldivische douaneautoriteiten over beperkte personele middelen beschikken en dat goederen die in doorvoer door het land worden vervoerd, slechts minimaal worden gecontroleerd, zo vertelde een bron aan de krant. Volgens de bron doorvoergoederen worden doorgaans niet fysiek geïnspecteerd; de autoriteiten baseren zich in plaats daarvan op papierwerk.

Volgens de westerse functionarissen die de krant sprak, staat de Maledivische regering onder toenemende druk van de Verenigde Staten en Europa om dit kanaal te sluiten. Onbekend is of het blokkeren van Russisch geld door de Bank of Maldives een uitvloeisel hiervan is.